Przejdź do treści

Samotność – jak sobie z nią poradzić?

Samotność to stan psychiczny wywołany brakiem obecności innych ludzi lub brakiem satysfakcjonujących relacji z nimi. Stan ten jest nieprzyjemny i charakteryzują go uczucia dyskomfortu, smutku oraz pustki. Człowiek jest istotą społeczną, uwarunkowaną do życia w społeczności. Poprzez doświadczanie samotności nasza psychika sygnalizuje, że nasze istotne potrzeby nie są spełnione, takie jak potrzeba przynależności, bezpieczeństwa, akceptacji i bliskości. Samo odczuwanie samotności jest naturalne i zdrowe, ponieważ świadczy o istnieniu tych potrzeb. Problem pojawia się, gdy te potrzeby nie są zaspokajane przez długi czas.


Według neuropsychologa Johna Cacioppo autora książki zatytułowanej „Samotność: Ludzka natura i potrzeba więzi społecznych”, samotność jest wynikiem rozbieżności między poziomem więzi społecznych, które pragniemy, a dostępnymi relacjami w danym momencie. W życiu człowieka można wyróżnić dwa rodzaje samotności. Pierwszy to krótkotrwała samotność, która nie tylko nie jest szkodliwa, ale wręcz może być potrzebna do refleksji i rozwoju osobistego. Drugi rodzaj to samotność długotrwała, która może być szkodliwa, chyba że jest świadomie wybierana i stanowi wynik przemyślanej decyzji.

Do życia potrzebujemy kontaktów z innymi ludźmi, ale równie istotne są chwile samotności. Te momenty są niezbędne do wykonywania różnych zadań, koncentrowania się na sobie, refleksji nad życiem, planowania przyszłości oraz regeneracji psychicznej. Krótkotrwała samotność jest nieodzowna dla zachowania równowagi emocjonalnej i zapewnienia sobie czasu na rozwijanie myśli i osobistego rozwoju.

Samotność sprawia ból


Samotność pozwala nam oderwać się od codziennych zgiełków, zebrać myśli i odnaleźć wewnętrzny spokój. Daje nam możliwość lepszego zrozumienia siebie i swoich potrzeb. Warto jednak pamiętać, że zbyt długa i izolująca samotność może prowadzić do uczucia osamotnienia i izolacji społecznej, dlatego ważne jest znalezienie zdrowej równowagi między życiem w towarzystwie a chwilami samotności.

Długotrwała samotność to trwający przez długi czas brak kontaktu z innymi ludźmi, często narzucany przez okoliczności. Badania przeprowadzone przez naukowców z Ohio State University wykazały, że długotrwała samotność może wpływać na naszą psychikę w sposób podobny do długotrwałego stresu. Osoby, które doświadczają przewlekłej samotności, częściej borykają się z depresją, osłabieniem układu odpornościowego oraz większą wrażliwością na ból. Co więcej, istnieje związek między długotrwałą samotnością a skróceniem życia, gdzie ryzyko przedwczesnej śmierci może wzrosnąć nawet o 20%.
Jednak długotrwała samotność nie zawsze musi być szkodliwa, jeśli jest świadomie wybierana. Przykładem są podróżnicy, żeglarze czy zdobywcy biegunów, którzy decydują się na długotrwałą izolację w celu osiągnięcia określonych celów. W takich przypadkach osoby te starają się odpowiednio przygotować do tego okresu i zabezpieczyć się przed negatywnymi skutkami tego stanu, tak aby samotność stała się dla nich wyzwaniem do przekraczania granic i rozwoju.

Samotność może występować nawet w obecności innych ludzi. To uczucie wynika z braku satysfakcjonujących relacji, które spełniają naszą potrzebę bliskości. Istniejące relacje są często niewystarczająco głębokie, a człowiek nie odczuwa, że jest zrozumiany, ważny lub wysłuchany. Inni ludzie zdają się być gdzieś na obrzeżach jego życia, tworząc wrażenie oddalenia.
Warto zaznaczyć, że potrzeba bycia z ludźmi i bliskości nie jest u każdego taka sama. Niektórzy z nas są naturalnymi samotnikami, czują się dobrze w swoim towarzystwie i unikają nadmiernych interakcji społecznych. Inni natomiast bardzo pragną towarzystwa, łatwo nawiązują kontakty z innymi i źle znoszą nawet krótkotrwałą samotność.
Warto zrozumieć, że każdy ma swoje własne potrzeby i preferencje dotyczące relacji społecznych, i istotne jest, aby szanować te różnice i dążyć do tworzenia zdrowych i satysfakcjonujących więzi z innymi ludźmi.

Naturalne i zdrowe jest odczuwanie lęku przed długotrwałą i życiowo zmieniającą samotnością. Nie ma w tym nic niepokojącego wtedy, gdy nasz lęk jest reakcją na myśl o utracie bliskiej osoby, pod warunkiem że nie jest to uczucie, które nas stale prześladuje. Problem pojawia się, gdy lęk przed samotnością dotyczy krótkotrwałych okresów izolacji. Współczesna technologia dostarcza nam wielu narzędzi, które pozwalają unikać chwil samotności poprzez odciąganie uwagi od nas samych. Często sięgamy po smartfony, gry, muzykę, przeglądanie internetu lub media społecznościowe.
Jednak destrukcyjny wpływ lęku przed krótkotrwałą samotnością polega na tym, że w ten sposób maskujemy nasze prawdziwe uczucia i myśli. Izolując się od siebie w taki sposób, nie uczymy się skutecznego radzenia sobie z własnymi emocjami i przeżyciami. Warto zastanowić się nad tym, jak reagujemy na chwile samotności. Czy sięgamy od razu po zewnętrzne bodźce, aby uniknąć kontaktu z własnymi myślami i uczuciami? Czy takie momenty z samym sobą stanowią okazję do wzmocnienia i rozwoju, czy raczej wprowadzają nas w stan rozstroju, frustracji i złego nastroju?

Długotrwałej i głębokiej samotności można uniknąć, świadomie dążąc do nawiązywania satysfakcjonujących więzi z ludźmi. Żeby je jednak nawiązać, trzeba znać swoje potrzeby, a to wymaga kontaktu z samym sobą. Wiedząc, jakich ludzi potrzebujesz, będziesz wiedział, jakich szukać i do jakich lgnąć. Długotrwała samotność dotyczy przede wszystkim osób starszych. W młodym i dojrzałym wieku zazwyczaj mamy wokół siebie dużo ludzi. Są to uczniowie tej samej szkoły, studenci tej samej uczelni czy pracownicy tej samej firmy. Z chwilą zakończenia życia zawodowego, siłą rzeczy kontakty z ludźmi stają się rzadsze. W celu uniknięcia samotności w starszym wieku warto pielęgnować relacje z dorosłymi dziećmi, sąsiadami, znajomymi z byłej pracy itd. Fakt, że jesteśmy starsi, nie oznacza braku możliwości nawiązywania nowych i satysfakcjonujących relacji z ludźmi. Chcąc uniknąć samotności, trzeba wyjść z domu i iść do ludzi. Wyjście takie może ułatwić posiadanie czworonoga, uczestnictwo w zajęciach uniwersytetu trzeciego wieku, realizowanie jakichś pasji, aktywność fizyczna w grupie, pomaganie innym, podróżowanie i dzielenie się swoim doświadczeniem z innymi.

Ostatnio wszyscy zachwyciliśmy się możliwościami, jakie nowoczesne technologie oferują w dziedzinie komunikacji międzyludzkiej.

W każdej chwili możemy nawiązać kontakt z osobami znajdującymi się daleko od nas, słysząc ich głos, widząc ich twarze, przesyłając zdjęcia, filmy i krótkie wiadomości tekstowe. Dzięki tym narzędziom mamy nieograniczone możliwości dzielenia się naszym życiem i śledzenia, co dzieje się w życiu naszych bliskich.

Dodatkowo te same technologie pozwalają nam nawiązywać nowe znajomości, co może łagodzić poczucie samotności.

Wirtualne kontakty z pewnością odgrywają ważną rolę i często pomagają nam w zmniejszeniu uczucia izolacji społecznej. Niemniej jednak nie mogą one zastąpić relacji twarzą w twarz, które są niezastąpione w budowaniu głębokich i prawdziwych więzi. Kontakt z drugim człowiekiem w świecie realnym jest nie do zastąpienia przez wirtualne połączenia.

Domowa kwarantanna, którą doświadczyliśmy w ostatnich latach, wyraźnie pokazała, że choć wirtualne kontakty mogą być zbawienne w trudnych okolicznościach, nie są one wystarczające na dłuższą metę. Jeśli przeważają nad kontaktami osobistymi, może to prowadzić do ograniczenia naszej zdolności do budowania głębokich relacji z innymi ludźmi i wywoływać uczucie samotności. Paradoks naszych czasów polega na tym, że można mieć tysiące wirtualnych znajomych, a jednocześnie nie mieć nikogo bliskiego, co może prowadzić do głębokiej samotności. Dlatego tak ważne jest utrzymanie równowagi między światem wirtualnym a realnym, aby zachować zdrowe i satysfakcjonujące relacje społeczne.

Dlaczego jestem samotny? Aby rozwiązać to pytanie, warto zacząć od zastanowienia się nad przyczynami swojej samotności. Czy jestem samotny z powodu braku okazji do spotkań z ludźmi, czy może mimo otaczającego mnie tłumu, czuję się osamotniony? Czy towarzystwo innych osób nie jest wystarczająco satysfakcjonujące i głębokie, by zaspokoić moją potrzebę bliskości i zrozumienia?
Samotność może wynikać z różnych czynników, takich jak brak czasu na budowanie relacji, trudności w nawiązywaniu kontaktów lub brak satysfakcji z istniejących relacji. Ważne jest zrozumienie, że samotność nie zawsze jest związana z brakiem fizycznego towarzystwa, ale często wynika z niedoskonałych lub niepełnych relacji emocjonalnych.
Być może warto przemyśleć swoje potrzeby i oczekiwania wobec relacji z innymi ludźmi oraz podjąć kroki w kierunku budowania głębszych i bardziej satysfakcjonujących więzi. To może obejmować otwarcie się na nowe znajomości, komunikację i wyrażanie swoich uczuć, a także staranie się zrozumieć, czego naprawdę potrzebujemy, aby poczuć się spełnieni i niesamotni.

Samotność bez ludzi często wynika z rozmaitych życiowych okoliczności, które mogą nas dotknąć, szczególnie na późniejszych etapach życia. W takiej sytuacji możemy się czuć samotni, gdyż rodzice już nie żyją, nie mamy bliskiego rodzeństwa lub jest ono daleko, nasze dorosłe dzieci mieszkają w innych miastach, a aktywność zawodowa należy już do przeszłości.
Rozwiązanie tej formy samotności może być wyzwaniem, ale warto podjąć wysiłek, aby wyjść z izolacji. Możemy zacząć od prostych kroków, takich jak nawiązywanie kontaktów z sąsiadami, zapraszanie kogoś na kawę, zapisywanie się na kursy lub nawet wzięcie psa i regularne spotykanie się z innymi opiekunami czworonogów na spacerach. To małe kroki mogą prowadzić do nawiązania nowych relacji i wzbogacenia naszego życia towarzyskiego.
Warto pamiętać, że samotność bez ludzi nie musi być stałą sytuacją, jeśli jesteśmy otwarci na nowe doświadczenia i gotowi na podejmowanie inicjatywy w kontaktach z innymi ludźmi.

Samotność wśród ludzi to wyzwanie, które może być trudniejsze do rozwiązania niż samotność wynikająca z braku fizycznego towarzystwa. W takiej sytuacji czujemy się osamotnieni, mimo obecności innych osób, co może być wynikiem trudności w nawiązywaniu i utrzymywaniu satysfakcjonujących relacji.
Jeśli czujesz się samotny, mimo że otaczają cię ludzie, musisz zastanowić się nad tym, skąd to się bierze. Najgorsze, co możesz zrobić, to dojście do wniosku, że nie nadajesz się do życia z ludźmi, albo – co gorsza – ludzie są beznadziejni i nie warto się z nimi zadawać. W mniejszym lub większym stopniu wszyscy potrzebujemy kontaktów z ludźmi. Dlatego, będąc samotnym wśród ludzi, trzeba poszukać przyczyny w sobie. Nie chodzi oczywiście o to, by obwiniać się za zaistniałą sytuację, ale o to, by odpowiedzieć sobie na kilka ważnych pytań.

1. Co różni mnie od innych w zakresie relacji z ludźmi?
2. Co takiego inni robią (jak się zachowują, co mówią), że mają przyjaciół?
3. W czym mogę naśladować innych ludzi, by znaleźć satysfakcjonujące relacje?
4. Jakie uwagi słyszę od ludzi na swój temat?
5. Z jakich zachowań – być może – powinienem zrezygnować, by inni chcieli być bliżej mnie? Może jestem zbyt wymagający, surowy, podejrzliwy lub krytyczny? Może zanadto chcę kontrolować innych? Może jestem nietolerancyjny?
6. Z jakimi ludźmi mam do czynienia, a z jakimi chciałbym mieć?
7. Gdzie mogę znaleźć ludzi, z którymi będę dobrze się czuć?
8. Czego szukam w ludziach: bliskości, czułości, dzielenia moich pasji, wspólnego wykonywania jakiejś pracy, spędzania wolnego czasu, podróżowania? Znając swoje potrzeby, określisz kierunek szukania kontaktów. Najtrudniej i najdłużej buduje się relacje bliskie i intymne. Początkiem takiej relacji może być nawet zwykła i przygodna znajomość.
9. Kiedy czuję się samotny? Jeśli samotność dopada cię w określonych sytuacjach – na przykład w wolne dni, wieczory, święta czy weekendy – planuj z góry, jak spędzisz ten czas. Spotykaj się z ludźmi, korzystaj z dostępnej rozrywki, uprawiaj sport, realizuj pasje, rób coś dla innych.

Odczuwanie samotności to uczucie, które nie jest odosobnione. W rzeczywistości dzielisz je z ogromnym gronem ludzi na całym świecie, ponieważ aż 45% mieszkańców globu doświadcza samotności w pewnym momencie swojego życia.
W dzisiejszych czasach, dzięki współczesnym technologiom i globalizacji, dystanse między ludźmi stały się znacznie mniejsze niż kilkadziesiąt lat temu. Mamy możliwość nawiązywania kontaktów z ludźmi na całym świecie, co teoretycznie powinno zmniejszyć uczucie izolacji.

Jeśli jednak samotność jest czymś, co towarzyszy ci przez większość czasu, warto podjąć kroki, aby to zmienić.

Dzięki temiu ćwiczeniu zrozumiesz, dlaczego czujesz się samotny, co pozwoli Ci spojrzeć na sytuację z nowej perspektywy.Odkryjesz, czy Twoja samotność wynika z braku okazji do spotkań, z powierzchownych relacji, czy z braku satysfakcji emocjonalnej. Dowiesz się, które z Twoich relacji warto rozwijać, a które można ograniczyć, co pomoże Ci skupić się na tych, które są dla Ciebie najważniejsze.

1. Zdefiniuj swoją samotność – zastanów się, co dokładnie oznacza dla Ciebie samotność. Czy to brak towarzystwa, brak głębokich relacji, czy poczucie osamotnienia mimo obecności innych?
2. Określ przyczyny samotności – zastanów się, dlaczego czujesz się samotny. Czy wynika to z braku okazji do spotkań, z trudności w nawiązywaniu kontaktów, czy może z niezadowolenia z istniejących relacji?
3. Zastanów się nad jakością relacji – czy masz w swoim życiu osoby, z którymi czujesz bliskość i zrozumienie? Jeśli tak, co sprawia, że nie czujesz się z nimi wystarczająco związany?
4. Zidentyfikuj swoje oczekiwania – zastanów się, jakie są Twoje oczekiwania wobec relacji. Czy są one realistyczne, czy może zbyt wygórowane?
5. Czy masz czas na budowanie relacji? – sprawdź, czy pozwalasz sobie na czas dla innych, czy raczej unikasz spotkań, bo brakuje Ci czasu lub energii.
6. Zrozum, że samotność nie zależy tylko od towarzystwa – rozważ, czy Twoja samotność wynika z braku fizycznego towarzystwa, czy może z braku satysfakcji emocjonalnej w relacjach, które masz.
7. Spójrz na swoje relacje – zapisz, jakie masz obecnie relacje i zastanów się, które z nich są dla Ciebie najważniejsze, a które czujesz, że są powierzchowne lub niepełne.
8. Rozważ swoje lęki związane z relacjami – czy masz obawy przed bliskością? Strach przed odrzuceniem lub zranieniem może utrudniać budowanie głębokich relacji.
9. Sprawdź, czy jesteś otwarty na nowe znajomości – czy aktywnie szukasz okazji do poznawania nowych osób, czy raczej unikasz tego z różnych powodów?
10. Pomyśl, jak możesz poprawić swoje umiejętności komunikacyjne – czy masz trudności w nawiązywaniu głębszych rozmów? Ćwicz aktywne słuchanie, zadawanie pytań i otwartość na drugiego człowieka.
11. Zastanów się nad relacjami, które warto rozwijać – czy są w Twoim życiu osoby, z którymi warto pogłębić kontakt? Co możesz zrobić, by te relacje stały się bardziej satysfakcjonujące?
12. Naucz się akceptować siebie – samotność może wynikać z braku poczucia własnej wartości. Zastanów się, jak możesz pracować nad swoją samoakceptacją.
13. Zidentyfikuj nawyki, które utrudniają nawiązywanie relacji – np. unikanie nowych osób, zamykanie się w sobie, zaniedbywanie kontaktów. Zastanów się, co możesz zmienić w swoim zachowaniu, by to poprawić.
14. Daj sobie pozwolenie na otwartość i bliskość – pozwól sobie na bycie autentycznym w relacjach, bez ukrywania swoich prawdziwych emocji i potrzeb.
15. Angażuj się w działania, które sprzyjają spotkaniom z ludźmi – zapisanie się na kursy, hobby, grupy wsparcia czy inne aktywności, w których możesz poznać osoby o podobnych zainteresowaniach.
16. Bądź cierpliwy i wyrozumiały dla siebie – zmiana w relacjach wymaga czasu. Nie oczekuj natychmiastowych rezultatów, ale bądź konsekwentny w dążeniu do budowania głębszych więzi.
17. Zastanów się, co możesz zaoferować innym – przyjacielskie i satysfakcjonujące relacje to wymiana. Zastanów się, jak możesz wspierać innych i co możesz dawać w relacjach, by stały się one pełniejsze.


Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *

Znajdziesz mnie również
SPIS TREŚCI